Rút ngắn lộ trình, tiến tới phổ cập xăng E10

Theo đề xuất mới của Bộ Công Thương, từ ngày 30/4/2026, xăng E10 (xăng pha 10% ethanol sinh học) sẽ được triển khai trên toàn quốc, thay thế dần các loại xăng khoáng truyền thống.

So với kế hoạch trước đây (dự kiến từ tháng 6/2026), việc rút ngắn thời gian triển khai cho thấy quyết tâm đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang nhiên liệu sạch, phù hợp với xu hướng phát triển bền vững và giảm phát thải.

Xăng E10 được đánh giá là giải pháp trung gian quan trọng trong quá trình chuyển dịch năng lượng, giúp giảm dần sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. Việc áp dụng xăng E10 không chỉ mang lại lợi ích về môi trường mà còn góp phần nâng cao tính tự chủ năng lượng quốc gia.

Theo tính toán, nếu triển khai đồng bộ, Việt Nam có thể tiết kiệm khoảng 800 triệu USD mỗi năm nhờ giảm nhập khẩu xăng dầu. Trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới biến động, đây là con số đáng kể.

Hiện nay, Việt Nam vẫn phụ thuộc lớn vào nguồn nhập khẩu với khoảng 20 - 30% xăng thành phẩm phải nhập từ nước ngoài; 50 - 70% nguyên liệu chế biến xăng dầu cũng phụ thuộc thị trường quốc tế.

Bên cạnh đó, xăng E10 giúp giảm phát thải khí CO₂ và các chất độc hại, góp phần thực hiện cam kết phát thải ròng bằng “0” trong tương lai. Dù có nhiều lợi ích, việc triển khai xăng E10 trên toàn quốc cũng đặt ra bài toán không nhỏ về nguồn cung ethanol.

Ước tính, để đáp ứng nhu cầu sản xuất E10, Việt Nam cần khoảng 92.000 - 100.000 m³ ethanol mỗi tháng. Trong khi đó, năng lực sản xuất trong nước hiện chỉ đạt khoảng 25.000 m³/tháng.

Khoảng cách lớn giữa cung và cầu khiến Việt Nam có thể phải nhập khẩu ethanol trong giai đoạn đầu triển khai. Nếu không có kế hoạch chuẩn bị kỹ lưỡng, nguy cơ thiếu hụt nguồn cung hoàn toàn có thể xảy ra.

Đây được xem là “nút thắt” lớn nhất cần tháo gỡ để chính sách đi vào thực tiễn hiệu quả.

Về phía doanh nghiệp, nhiều đầu mối xăng dầu lớn đã bắt đầu đầu tư hạ tầng phục vụ pha chế và phân phối xăng E10. Đến nay đã có 12/26 thương nhân đầu mối đã đầu tư hệ thống phối trộn; 3 doanh nghiệp đủ điều kiện cấp phép với tổng công suất khoảng 700.000 m³/tháng. Công suất có thể tăng lên gần 900.000 m³/tháng nếu được mở rộng cấp phép

Ngoài ra, xăng E10 đã được thí điểm tại một số đô thị lớn như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh và Hải Phòng từ năm 2025, tạo tiền đề cho việc triển khai trên diện rộng.

Người dân có cần lo lắng?

Theo các chuyên gia, phần lớn phương tiện sử dụng động cơ xăng hiện nay đều có thể sử dụng xăng E10 mà không cần cải tiến lớn.

Tuy nhiên, người tiêu dùng vẫn nên theo dõi khuyến cáo từ nhà sản xuất xe; lựa chọn nguồn nhiên liệu đạt chuẩn; bảo dưỡng phương tiện định kỳ để đảm bảo hiệu suất. Việc thay đổi thói quen sử dụng nhiên liệu cũng là yếu tố quan trọng để chính sách đạt hiệu quả.

Đề xuất triển khai xăng E10 toàn quốc từ 30/4/2026 được đánh giá là bước tiến lớn trong lộ trình chuyển dịch năng lượng của Việt Nam.

Chính sách này không chỉ giúp giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch; tăng cường an ninh năng lượng; thúc đẩy ngành nhiên liệu sinh học trong nước mà còn góp phần thực hiện mục tiêu phát triển kinh tế xanh, bền vững.

Tuy vậy, để triển khai thành công, cần sự phối hợp đồng bộ giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và người tiêu dùng, đặc biệt là trong việc đảm bảo nguồn cung ethanol và hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật.