Nòng cốt của phong trào

Việc UBND tỉnh Nghệ An ban hành Kế hoạch số 70/KH-UBND ngày 30/1/2026 được xem là bước đi cụ thể hóa chủ trương xây dựng thế trận an ninh Nhân dân vững chắc từ cơ sở với những chỉ tiêu định lượng rõ ràng, gắn với trách nhiệm của từng cấp, từng ngành.

Ngay trong những ngày đầu năm 2026, toàn tỉnh Nghệ An đã tập trung xây dựng 39 xã, phường, 2 cơ quan, 12 doanh nghiệp và 35 cơ sở giáo dục đạt tiêu chí điển hình trong phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc (ANTQ). Đây là những “hạt nhân” đầu tiên, đóng vai trò dẫn dắt, tạo hiệu ứng lan tỏa trong toàn tỉnh.

Điểm đáng chú ý là các mô hình điển hình không chỉ hướng tới việc đảm bảo an ninh, trật tự đơn thuần mà gắn liền với thực tiễn đời sống. Ở cấp xã, phường, đó có thể là các mô hình tự quản về an ninh, tổ liên gia an toàn, camera giám sát cộng đồng. Trong doanh nghiệp, đó là xây dựng môi trường lao động an toàn, không có tệ nạn xã hội, không để xảy ra đình công trái pháp luật. Với cơ sở giáo dục, trọng tâm là phòng chống bạo lực học đường, tệ nạn xã hội xâm nhập học đường, xây dựng môi trường giáo dục lành mạnh.

Trong toàn bộ quá trình này, lực lượng công an cơ sở giữ vai trò chủ đạo. Không chỉ là lực lượng trực tiếp đảm bảo an ninh trật tự, công an các xã, phường còn là “cánh tay nối dài” của chính quyền trong công tác tuyên truyền, vận động, hướng dẫn và kiểm tra việc thực hiện các tiêu chí theo Kế hoạch của UBND tỉnh Nghệ An.

Thực tế cho thấy, ở những địa bàn làm tốt phong trào, yếu tố quyết định không nằm ở nguồn lực lớn hay nhỏ, mà ở sự chủ động, sáng tạo của cơ sở và sự gắn kết giữa lực lượng công an với người dân. Khi người dân thực sự trở thành chủ thể tham gia bảo vệ an ninh, trật tự, thì mỗi thôn xóm, mỗi cơ quan, đơn vị đều trở thành một “pháo đài” vững chắc.

Trung tá Vi Văn Thắng, Trưởng công an xã Mường Lống cho biết: Trong thời gian qua, chúng tôi đã tham mưu cho UBND xã xây dựng 3 mô hình về điển hình trong phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ. Đó là mô hình “ba nhất”, “bản làng bình yên”, “an ninh trật tự Mường Lống”… với nòng cốt thực hiện là người dân các thôn bản. Chính Ban quản lý các bản, người dân cùng ký kết tham gia và thực hiện mô hình.

Còn theo chia sẻ của Trung tá Nguyễn Thanh Nam, Trưởng công an xã Môn Sơn, nòng cốt của việc xây dựng điển hình về phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ chính là người dân. Tuy nhiên, để thành công, cả hệ thống chính trị sẽ cùng vào cuộc, vừa tuyên truyền, vận động, ký kết tham gia, vừa tranh thủ sự ủng hộ, đồng hành của đội ngũ Người có uy tín, trưởng bản, trưởng các dòng họ ở cơ sở, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào DTTS, vùng đông đồng bào các tôn giáo…

Không chỉ riêng lực lượng công an, các ban, ngành, đoàn thể đều phải tham gia vào quá trình này. Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội đóng vai trò vận động quần chúng; ngành giáo dục chịu trách nhiệm xây dựng môi trường học đường an toàn; các doanh nghiệp chủ động xây dựng văn hóa doanh nghiệp gắn với đảm bảo an ninh trật tự.

Xây dựng môi trường sống lành mạnh, bản làng bình yên

Một điểm mới trong cách làm là cơ chế đăng ký, lựa chọn mô hình. Cách làm này không chỉ đảm bảo tính minh bạch mà còn phát huy tính chủ động, sáng tạo của cơ sở. Mỗi địa phương, mỗi đơn vị có thể lựa chọn mô hình phù hợp với đặc thù của mình, từ đó tạo nên sự đa dạng, phong phú và thực chất của phong trào.

Theo Trung tá Vi Văn Thắng, Trưởng công an xã, căn cứ theo đặc điểm tình hình của địa phương có gần 100% đồng bào Mông sinh sống, lực lượng công an đã tham mưu UBND xã Mường Lống xây dựng 3 mô hình về điển hình trong phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ… Khi người dân thực hiện tốt các phong trào này thì sẽ góp phần xây dựng môi trường sống lành mạnh, bản làng bình yên...

Nếu như năm 2026 là giai đoạn “tạo mẫu”, xây dựng 88 mô hình điển hình bảo vệ ANTQ, thì từ năm 2027 - 2029 sẽ là thời kỳ “nhân rộng”. Theo kế hoạch, tỉnh Nghệ An không chỉ dừng lại ở việc công nhận các mô hình điển hình, mà còn đặt ra yêu cầu duy trì, giữ vững các tiêu chí đã đạt được.

Cùng với đó, tỉnh Nghệ An phấn đấu mỗi năm xây dựng ít nhất 30% số xã, phường, cơ quan, doanh nghiệp và cơ sở giáo dục còn lại đạt tiêu chí điển hình. Đến năm 2030, phấn đấu 100% các xã, phường, cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục trên địa bàn cơ bản đạt tiêu chí điển hình trong phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ.

Đây không chỉ là một mục tiêu mang tính số lượng, mà còn là bước chuyển về chất trong công tác đảm bảo an ninh trật tự. Khi các tiêu chí điển hình trở thành “chuẩn chung”, thì việc giữ gìn an ninh, trật tự sẽ không còn là nhiệm vụ riêng của lực lượng chức năng, mà trở thành trách nhiệm thường xuyên của mọi tổ chức, cá nhân.

Trong bối cảnh tình hình an ninh, trật tự còn tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp, việc xây dựng thế trận an ninh Nhân dân vững chắc từ cơ sở có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Nó không chỉ giúp phát hiện, ngăn chặn sớm các nguy cơ, mà còn tạo ra môi trường ổn định để phát triển kinh tế - xã hội.

Từ những “pháo đài” nhỏ là từng cơ quan, đơn vị, địa phương, Nghệ An đang từng bước xây dựng một “thành trì” vững chắc bảo vệ an ninh Tổ quốc. Và khi sức mạnh của cả hệ thống chính trị và toàn dân được khơi dậy, mục tiêu đến năm 2030 hoàn toàn có cơ sở để hiện thực hóa.