Chính điện Thái miếu nhà Hậu Lê.Dự án kéo dài, nhiều hạng mục dang dở
Nằm giữa khu dân cư đông đúc thuộc phường Hạc Thành, Thái miếu nhà Hậu Lê vẫn giữ vẻ trầm mặc nhưng khá đơn sơ, chật hẹp do chưa được tôn tạo đồng bộ.
Theo phản ánh của người dân khu phố Kiều Đại, dù đã kiểm kê, áp giá bồi thường từ lâu, nhưng đến nay nhiều hộ vẫn chưa nhận được tiền đền bù, cũng chưa được bố trí tái định cư.
Thái miếu thờ 27 vị, trong đó có các vị vua và công thần nhà Lê.“Chúng tôi thuộc diện di dời nhưng chưa có nơi ở mới, nên nhà cửa không dám sửa sang, cuộc sống bị ảnh hưởng kéo dài”, một người dân chia sẻ.
Dự án được UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt từ năm 2007, ban đầu có tổng mức đầu tư hơn 41 tỷ đồng từ nguồn vốn Chương trình mục tiêu quốc gia về văn hóa. Giai đoạn này mới hoàn thành một số hạng mục như Nghi Môn, Tiền điện, sau đó phải tạm dừng do thiếu vốn.
Nhà chính điện Thái miếu.Đến năm 2016, dự án được chuyển sang hình thức đối tác công tư (PPP), đồng thời điều chỉnh tăng tổng mức đầu tư lên hơn 293 tỷ đồng. Trong đó, chi phí GPMB chiếm phần lớn, hơn 213 tỷ đồng. Dự án từng được kỳ vọng hoàn thành vào năm 2021, song đến nay vẫn chưa đạt mục tiêu đề ra.
“Nút thắt” GPMB và tái định cư
Kết luận thanh tra tỉnh Thanh Hóa hồi tháng 9/2025 đã chỉ ra nhiều tồn tại trong quá trình triển khai dự án, trong đó có việc tham mưu chuyển đổi hình thức đầu tư chưa đúng quy định, ảnh hưởng đến tiến độ GPMB.
Theo Kết luận thanh tra, chính quyền địa phương đã chậm trễ trong công tác bồi thường, hỗ trợ và bố trí tái định cư, khiến dự án kéo dài nhiều năm.
Đến tháng 4/2025, phương án bồi thường cho 36 hộ dân mới được phê duyệt với tổng kinh phí hơn 73 tỷ đồng. Tuy nhiên, việc bố trí tái định cư vẫn chưa hoàn tất, khiến việc thu hồi đất tiếp tục bị đình trệ.
Hiện khu tái định cư mới chỉ đáp ứng một phần nhu cầu, trong khi nhiều khu vực khác chưa hoàn thành giải phóng mặt bằng, hạ tầng chưa được đầu tư đồng bộ.
Cùng với đó, nhà đầu tư cũng chưa thực hiện đầy đủ cam kết trong hợp đồng xây dựng - chuyển giao, đặc biệt là việc chậm bố trí kinh phí cho công tác GPMB, khiến tiến độ dự án càng bị kéo dài.
Nơi thờ vua Lê Thái Tổ.Nguy cơ tiếp tục “treo” tiến độ
Theo UBND tỉnh Thanh Hóa, dự án tôn tạo, phục dựng Thái miếu nhà Hậu Lê hiện đang phải điều chỉnh do chi phí bồi thường tăng, làm tăng tổng mức đầu tư. Các sở, ngành liên quan của tỉnh Thanh Hóa đang được giao thẩm định, hoàn thiện thủ tục để ký lại hợp đồng với nhà đầu tư, dự kiến trong quý II/2026.
Theo đại diện UBND phường Hạc Thành: Một phần diện tích đã hoàn tất GPMB, song nhiều khu vực vẫn phải chờ quỹ đất tái định cư hoàn chỉnh. Với tiến độ hiện nay, một số hạng mục có thể tiếp tục kéo dài đến năm 2027.
Thái miếu nằm trong khu dân cư phố Kiều Đại, hiện khó GPMB.Thái miếu nhà Hậu Lê là di tích lịch sử quan trọng, nơi thờ 27 vị vua và công thần triều Hậu Lê, được công nhận là Di tích cấp quốc gia từ năm 1995. Việc dự án chậm tiến độ không chỉ gây lãng phí nguồn lực, mà còn ảnh hưởng đến công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản.
Thiết nghĩ, tỉnh Thanh Hóa cần sớm có các phương án cụ thể để tháo gỡ “nút thắt” GPMB, hoàn thiện tái định cư cho người dân để dự án có thể “về đích”.
