Thanh Hóa có tuyến biên giới đất liền dài 213,6 km tiếp giáp tỉnh Hủa Phăn, nước bạn Lào với 92 cột mốc, 13 cọc dấu cùng 102 km bờ biển và vùng biển rộng khoảng 23.000 km2. Trên địa bàn biên giới, biển đảo có 32 xã, phường với hơn 750 nghìn nhân khẩu sinh sống. Địa bàn rộng, điều kiện tự nhiên khắc nghiệt, song chính sự đồng lòng của Nhân dân đã tạo nên nền tảng vững chắc để bảo vệ biên cương.

Tại bản Suối Tút, xã Quang Chiểu, anh Phan Văn Cấu, người dân tộc Dao thường xuyên cùng cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Quang Chiểu băng rừng, vượt núi bảo vệ cột mốc Kéo Táp, tiếp nối truyền thống hơn 30 năm gìn giữ mốc giới của cha mình. 

Ở bản Ón, xã Tam Chung, gia đình anh Giàng A Chìa cũng hơn 3 thập kỷ, thay nhau trông coi các cột mốc biên giới và tích cực tuyên truyền, vận động bà con trong bản phát triển kinh tế, giữ gìn an ninh trật tự.

Còn ở bản Kéo Hượn, xã Pù Nhi, ông Thao Văn Hơ đã có hơn 10 năm tình nguyện chăm sóc, bảo vệ cột mốc số 312. Không có bất kỳ khoản thù lao nào, ông vẫn bền bỉ với công việc thầm lặng ấy và tích cực tuyên truyền để bà con hiểu rằng: “Đường biên, mốc giới là của chúng ta, phải có trách nhiệm giữ gìn”.

Những con người bình dị ấy chính là những “cột mốc sống” nơi biên cương, góp phần củng cố thế trận lòng dân bền chặt trên miền biên ải.

Những năm gần đây, Phong trào toàn dân tham gia bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới ngày càng lan tỏa sâu rộng tại các xóm, bản của tỉnh Thanh Hóa. Trên toàn tuyến biên giới của tỉnh hiện có 19 hộ gia đình, 90 cá nhân và nhiều tập thể đăng ký tự nguyện bảo vệ đường biên, cột mốc.

Tỉnh đã duy trì 141 tổ tự quản an ninh trật tự với 523 tổ viên tham gia. Trên tuyến biển, 882 tổ tàu thuyền an toàn với gần 6.000 tàu và hơn 11.500 thuyền viên vừa vươn khơi phát triển kinh tế, vừa góp phần bảo vệ chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc.

Giai đoạn 2015 - 2025, BĐBP Thanh Hóa đã triển khai và duy trì 33 mô hình, chương trình, phong trào hướng về cơ sở, góp phần củng cố vững chắc “thế trận lòng dân”, xây dựng khu vực biên giới vững mạnh toàn diện.

Nổi bật là mô hình tăng cường cán bộ biên phòng cho các xã biên giới tham gia cấp ủy, chính quyền địa phương; qua đó nâng cao năng lực lãnh đạo, điều hành ở cơ sở, giải quyết kịp thời các vấn đề phát sinh từ sớm, từ xa, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội ở cơ sở.

Cùng với nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới, lực lượng BĐBP còn tích cực triển khai hiệu quả các chương trình an sinh xã hội, như: “Nâng bước em tới trường”, “Con nuôi đồn Biên phòng”, “Mái ấm nơi biên giới”, “Đồng hành cùng phụ nữ biên cương”… Qua đó, góp phần xóa đói, giảm nghèo, củng cố niềm tin của Nhân dân với Đảng, Nhà nước và lực lượng vũ trang.

Đại tá Hoàng Văn Hùng, Chính ủy Bộ đội Biên phòng Thanh Hóa khẳng định: Sau 37 năm triển khai, Ngày Biên phòng toàn dân đã góp phần nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và quần chúng Nhân dân trong bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia. Từ đó, tạo nền tảng vững chắc để xây dựng khu vực biên giới, biển đảo ổn định, bình yên và phát triển bền vững.