Analytic
Báo Dân tộc và Phát triẻn
Chuyên trang

Dân tộc - Tôn giáo với sự phát triển của đất nước

Sắc màu 54

Lễ Mừng lúa mới của dân tộc Xtiêng

Hồng Anh - 20:28, 06/12/2022

Đồng bào Xtiêng tổ chức Lễ hội mừng lúa mới để tỏ lòng biết ơn đối với trời đất đã phù hộ cho mùa màng bội thu, cầu mong sự sinh sôi nảy nở cho muôn vật, sự bình an cho gia đình và cả cộng đồng. Đây còn là dịp đồng bào tổ chức ăn tết của dân tộc mình.

Lễ hội Mừng lúa mới của người Xtiêng được tái hiện tại Liên hoan
Lễ hội Mừng lúa mới của người Xtiêng được tái hiện tại Liên hoan

Hằng năm, khi vụ mùa thu hoạch xong, lúa đã về kho, đồng bào Xtiêng lại nô nức mở hội mừng thần lúa. Nhà nào thu hoạch xong, lúa nhiều, đồng bào sẽ cúng mừng lúa mới ngay trước sân nhà và mời bà con trong ấp, sóc đến chung vui. Đến nhà khác cúng mừng lúa mới, đồng bào lại mời ngược lại. Vào những ngày này, bà con trong ấp, sóc đều có mặt, mỗi người một tay hỗ trợ gia chủ chuẩn bị các lễ vật, thức ăn, đồ uống để thết đãi khách cho ngày hôm sau, tạo nên không khí vui vẻ, đoàn kết.

Lễ hội mừng lúa mới ngoài tỏ lòng biết ơn đối với trời đất đã cho mùa màng bội thu, cầu mong sự sinh sôi nảy nở cho muôn vật, sự bình an cho gia đình và cả cộng đồng, còn là dịp đồng bào tổ chức ăn tết của dân tộc mình.

Khi các lễ vật như thịt gà luộc, đầu heo, tố rượu cần, cơm lam, thúng lúa mới, cây nêu… được bố trí hoàn thành xong, người chủ lễ tiến hành các nghi thức khấn gọi mẹ lúa về nghỉ ngơi. Sau đó mời gọi các vị thần linh (yàng): sông, suối, trời, đất… về để cảm ơn và thết đãi lễ vật. Chủ lễ cầu khấn cho gia đình, cộng đồng có cuộc sống yên bình, no đủ. Sau các nghi thức của lễ cúng trong nền nhạc cồng 5 chiếc, cùng tiết tấu trống lớn và chũm chọe nhịp nhàng, rộn ràng, sôi động; lúc này, trong trang phục truyền thống những người phụ nữ bắt đầu múa hòa nhịp cùng tiếng cồng tạ ơn thần lúa, hình thành một vòng tròn múa quanh nơi đặt lễ cúng. Chủ nhà mời bà con, khách đến dự lễ cùng uống rượu, ăn thịt nướng, múa, hát.

Cao trào của lễ cúng mừng lúa mới là khi những động tác múa kết hợp với dâng lễ vật của chủ lễ, miệng hát những câu khấn nguyện… kết hợp nhóm múa với đội hình vòng tròn bên ngoài. Những động tác múa khó như: vừa nhảy vừa cúi người thấp xuống dùng miệng lấy những nhánh lá, tiền giấy đặt dưới đất, ly rượu, quỳ ngồi, tay làm động tác qua phải, qua trái hoặc tham gia làm những động tác cùng nhóm múa…

Người dân tham gia múa mừng lúa mới
Người dân tham gia múa mừng lúa mới

Những bài cồng hay đã thúc giục người tham gia hòa mình vào vũ điệu độc đáo của dân tộc Xtiêng, tất cả đã làm nên một lễ hội đông vui và thắm tình đoàn kết. Với người Xtiêng dù ở các lễ mừng nào đi nữa đều có sự cố kết cộng đồng, là cách để cộng đồng cùng thực hành nghi lễ, cùng cộng hưởng niềm vui được mùa, an bình, hạnh phúc.

Kết thúc lễ hội Mừng lúa mới, mọi người cùng thưởng thức vị dẻo thơm của cơm lam, vị ngọt của thịt heo nướng trui - món quà mà thần lúa đã ban tặng cho cộng đồng khi mùa xuân mới đang về.

Tin cùng chuyên mục
Làng nghề nghìn năm lưu giữ tinh hoa áo dài trong từng đường kim tay dọc

Làng nghề nghìn năm lưu giữ tinh hoa áo dài trong từng đường kim tay dọc

Cách trung tâm TP. Hà Nội khoảng 60km, làng nghề Trạch Xá (xã Hoà Lâm, huyện Ứng Hoà, TP. Hà Nội) từ xa xưa đã nổi tiếng với nghề may áo dài truyền thống. Ít ai biết rằng, ngôi làng này cùng nghề may áo dài truyền thống đã có tuổi đời lên tới hơn 1.000 năm.